Еуропалық Euronext биржасында 11 маусымдағы сауда барысында биылғы бидайдың бағасы тоннасына 199,5 еуроға дейін төмендеп, 2022 жылдың желтоқсанынан бері алғаш рет 200 еуродан төмен түсті. Оған еуропалық валютаның долларға шаққандағы бағамының 1,152-ге дейін нығаюы да, биылғы маусымдағы жақсы өнім туралы болжам да, экспорттың әлсіздігі де себеп.
Еуропадағы қыркүйектегі фьючерстердің күрт төмендеуіне Америка Құрама Штаттарының күздік бидай, сондай-ақ жүгері мен соя дақылдарының жақсы күйі туралы мәліметтері себеп болды. Америка Құрама Штаттарының өзінде шілде айындағы бидай фьючерстері 11 маусымда бір бушелі 5,35 долларға (тоннасына 196 доллар) дейін төмендеді. Дүйсенбіде баға 10 доллардан жоғары болған.
USDA өзінің соңғы апталық егін жинау есебінде күздік бидай рейтингін екі сатыға (54%) «жақсыдан» «өте жақсыға» дейін және жаздық бидай рейтингін үш сатыға (53%) көтерді.
Еуропадағы трейдерлер негізгі экспорттаушы елдерде астық бағасының төмендеуіне қарамастан, халықаралық сұраныстың әлсіздігі жағдайында сауда қазіргі уақытта өте баяу болып отырғанын атап өтті. Еуропалық Комиссияның мәліметі бойынша, 2024 жылдың 1 шілдесінен 2025 жылдың 1 маусымына дейінгі кезеңде ЕО жұмсақ бидай экспорты өткен маусымдағы 28,8 млн тоннамен салыстырғанда небәрі 19,1 млн тоннаны құрады. Яғни 34% төмендеген.
Еуропада биылғы маусымда жақсы өнім болады деген болжам да бағаға қысым жасауда. Мысалы, Румыниядағы бидайдың түсімі 14-15 млн тоннаға жетуі мүмкін, бұл соңғы жылдардағы ең жоғары көрсеткіш болар еді. 2024 жылы бидай 9,3 млн тоннаны құрады.
Жағдайды қандай да бір түрде тұрақтандыру үшін Еуропалық Одақ 2022 жылы уақытша жойылған украиндық астыққа импорттық баж салығын және квоталарды қалпына келтірді. Биылғы маусымда украиналық астық жинау кем дегенде 51 млн тоннаны құрайды, оның ішінде бидай өндірісі 20-22 млн тонна шамасында болады.
Бразилиядағы жақсы өніммен байланысты жүгері бағасының төмендігі де бидай бағасына қысым жасауда.
Сондай-ақ АҚШ-тың жүгері дақылдарының 71%-ның күйі жақсы немесе өте жақсы. Чикаго биржасы бұл жаңалыққа бағаның төмендеуімен жауап берді, шілдедегі жүгері келісімшарты өткен жылдың қазан айынан бері ең төменгі деңгейге дейін түсті.
Қазақстанға келетін болсақ, осы аптада ETS биржасында 9 маусымда жалғыз мәміле жасалды. 210 тонна 4-санатты бидайдың тоннасы 86 732 теңгеден немесе тоннасы 170 доллардан сатылды.