Қазақстанда қаржылық қызметтерді бір жерден алуға мүмкіндік беретін Open Finance жүйесіне көшу жоспарланып отыр. Бұл туралы Алматыда өтіп жатқан Central Asia Fintech Summit 2026 форумында Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы Мәдина Әбілқасымова айтты.
Қазір банктердің, сақтандыру компанияларының, микроқаржы ұйымдары мен инвестициялық компаниялардың жеке сайттары мен мобильді қосымшалары бар. Клиент әр қызметті бөлек іздеп, бірнеше платформаны пайдалануға мәжбүр.
Open Finance іске қосылса, бұл модель өзгеруі мүмкін.
Жоспар бойынша, бір платформада немесе бір қосымшада:
банктердің несиелері мен депозиттері;
сақтандыру өнімдері;
инвестициялық құралдар;
микроқаржы ұйымдарының өнімдері бір жерден көрсетіледі.
Мысалы, азамат несие алғысы келсе, әр банктің қосымшасына жеке кірмей, бір платформадан бірнеше ұсынысты салыстыра алады. Сол сияқты сақтандыру немесе инвестициялық өнімдерді де бір жерден таңдау мүмкіндігі пайда болады.
Банктер клиент үшін бәсекелеседі
Әбілқасымованың айтуынша, Open Finance қаржы нарығындағы бәсекені де өзгертуі тиіс.
Қазір қаржы ұйымдары көбіне өз өнімдері мен платформаларын дамытуға басымдық береді. Ал жаңа модельде негізгі назар клиентке ауысады.
Яғни компаниялар «өз өнімін қалай сатамыз?» дегеннен гөрі, «клиентке қандай өнім керек?» деген принципке көбірек мән беруі тиіс.
Қазақстанда сақтандыру нарығы цифрландыру бойынша артта қалып отыр
Қаржы реттеушісінің басшысы қазір Қазақстандағы қаржы нарығының сегменттері бір-бірінен бөлек дамып жатқанын атап өтті.
Соның ішінде сақтандыру нарығы цифрландыру деңгейі бойынша ең артта қалған сегменттердің бірі.
Open Finance осы алшақтықты азайтып, қаржы өнімдерін бір экожүйеге біріктіруге мүмкіндік беруі керек.
Open Banking-нен Open Finance-ке
Қазақстан бұған дейін Open Banking тұжырымдамасын дамытуға кіріскен. Оның негізгі идеясы – клиенттің келісімімен банк деректері мен қызметтерін басқа қаржы сервистерімен байланыстыру.
Ал Open Finance бұдан кеңірек болады. Оның аясында тек банктер ғана емес, сақтандыру, инвестиция және микроқаржы секторлары да бір жүйеге қосылуы мүмкін.
Нәтижесінде қазақстандықтар үшін қаржы өнімдерін іздеу, салыстыру және таңдау әлдеқайда жеңілдеуі мүмкін.
Бірақ бұл үшін барлық қаржы ұйымдарының жүйелері бір-бірімен үйлесуі, ал клиенттердің деректері қауіпсіз қорғалуы маңызды.